دستگاه پرس برک و خمکاری ورقهای فولادی
اگر به اطراف خود نگاه کنیم حتما نشانههایی از ورقهای فولادی خواهیم دید که دارای زاویه یا خم هستند. از کیس کامپیوتر گرفته تا پروفیلهای درب و پنجره و پوشش آبگرمکن همه نمونههایی بسیار ساده از ورقهای فولادی هستند که با عملیات خمکاری به شکل مورد نظر در آمده اند. پرس برک ماشینی ست که از آن برای خم کردن ورقها و پلیتهای عموما فلزی استفاده میشود. این دستگاه از یک سنبه (Punch) و یک ماتریس (Die) تشکیل شده اند و از طریق وارد آوردن نیروی فشاری به ورق باعث خم شدن آن میشود.
![](https://maanews.ir/wp-content/uploads/2023/12/1-10.jpg)
نحوه کار دستگاه پرس برک
روش کلی کار دستگاه پرس برک به این صورت است که ورق فلزی بر روی ماتریس قرار داده میشود و به کمک فشار صفحاتی سنگین ثابت نگه داشته میشود. فشار این صفحات قابل تنظیم است. سپس ورق با وارد آمد یک سنبه از بالا و اعمال فشار به آن خم میشود. مقدار فشاری که از طرف سنبه به ورق وارد میشود نیز باید به دقت تنظیم شود چرا که زوایای خمکاری به مقدار فشار وارد شده توسط سنبه به ورق بستگی دارد. شکل نهایی ورق خم شده نیز به شکل سنبه و ماتریس وابسته است.
انواع پرس برکها
خم کردن فلزات نیاز به نیروی بسیار بالایی دارد و دستگاه پرس برک این نیرو را از طرق مختلف مانند الکتریکی، هیدورلیک، پنوماتیک و یا مکانیکی به دست تامین میکند. روشی که نیروی دستگاه پرس برک توسط آن تامین میشود معمولا برای نامگذاری آن هم به کار برده میشود. مثلا پرس برک هیدرولیک یا پرس برک سروو الکتریک (Servo Electric)پرس برکها همچنین از نظر مقدار نیرویی که فراهم میکنند نیز با یکدیگر متفاوت هستند. مقدار نیروی یک پرس برک با عبارت تناژ بیان میشود.
تناژ بر حسب تن مقدار نیرویی که منتقل میشود را نشان میدهد. به طور کلی پرس برکهای هیدرولیک بیشترین میقدار نیرو را فراهم میکنند. پس از آن پرس برکهای پنوماتیک و الکتریکی قرار دارند. فاکتورهای دیگری که به کمک آنها میتوان پرس برکها را تقسیم بندی کرد دقت و سرعت عمل است. پرس برکهای سروو الکتریک از نظر دقت بهترین هستند. از نظر سرعت نیز پرس برکها پنوماتیک و سروو الکتریک نسبت به هیدرولیک و مکانیکی سریعتر عمل میکنند.
سایر قابلیتهای دستگاه پرس برک
دستگاه پرس برک یک ماشین چند منظوره است و از آن تنها برای خمکاری ورقهای فلزی استفاده میشود بلکه میتوان با تعویض سنبه از آن برای ایجاد سوراخ یا طرح روی ورقهای فلزی نیز استفاد کرد. همچنین برخی از انواع پرس برکها امکان برش ورق را نیز ممکن میسازند.
در هنگام استفاده از پرس برک به چه نکاتی باید توجه داشت؟
پرس برکها میتوانند برای ایجاد خم بر روی طیف وسیعی از فلزات به کار برده شوند اما نکته ای که باید به آن توجه شود نوع خم، جنس ورق، ماتریس، سنبه و نیروی فشاری است.
نوع فلز مساله ای ست که باید به آن دقت شود چرا که فلزات مختلف از نظر ویژگیهای مکانیکی با یکدیگر متفاوت هستند. برای مثال یک فولاد با کربن بالا خم پذیری کمتری نسبت به آلیاژهای آلومینیوم دارد. برای فلزات معمولا یک حداقل شعاع خمکاری پیشنهادی تعریف میشود که برای مقادیر بیشتر از آن شعاع ورق میتواند بدون آسیب تحت خمکاری قرار بگیرد.
ماتریس و سنبهی که برای اجرای خمکاری به کار برده میشوند تاثیر بسیار زیادی بر روی این عملیات دارند. ماتریس یک قطعه ی توخالی ست که ورق پیش از خمکاری روی آن قرار میگیرد. ماتریس بسیار سخت و مستحکم است شکل آن نزدیک به فرمیست که میخواهیم ورق به خود بگیرد. سنبه یک قطعه توپر است که به ورق فشار وارد میکند. فرم نهایی خم کاری به شکل سنبه و ماتریس بستگی دارد. ماتریسها معمولا به گونه ای طراحی میشوند که برای محدوده ی وسیعی از کارها مورد استفاده قرار بگیرند.
کاربردهای متداول پرس برک
- ساخت وسایل خانگی مانند بدنه ی یخچال، ماشین لباس شویی و ….
- پنلهای اتومبیل
- مبلمان
محفظامروزه از فلزات در صنایع و به منظور ساخت فضاها، دستگاه ها، ابزارآلات و وسایل متفاوتی استفاده می شود. یکی از بهترین خصوصیات فلزات، خاصیت شکل پذیری آن ها است. این خاصیت باعث می شود تا بتوان صفحات فلزی را به فرمی که برای کار و صنعت مورد نظر مفید باشد، شکل داد. پرس برک ماشینی است که به منظور خم کاری (Bending) ورق ها، صفحات و بخصوص خم کاری صفحات فلزی مورد استفاده قرار می گیرد. این دستگاه از کارآمدترین و رایج ترین ماشین آلات، برای خم کاری فلزات است. به همین دلیل هم پرس برک در صنایع زیادی مانند دکل سازی، نیروگاه ها، شرکت های نفتی و گازی، شرکت های آسانسور سازی، شرکت های تابلو سازی، شرکت های یخچال سازی و بنگاه ها و شرکت های ارائه دهنده خدمات پرس برک مورد استفاده قرار می گیرد.
دستگاه های پرس برک انواع گوناگونی دارند و هر کدام از آن ها ویژگی و مشخصات مخصوص به خود را دارا هستند. در ادامه به بررسی انواع دستگاه پرس برک براساس روش انتقال نیرو می پردازیم.
در دستگاه پرس برک مکانیکی انتقال نیرو بر اساس چرخ طیار و میل لنگ به رام منتقل می شود. در این روش ایمنی کار بسیار کمتر بوده همچنین فرآیند سقوط و کشش عملا انجام نمی شود. لازم به ذکر است این مدل پرس برک در دنیا کاملا منسوخ شده است و با پیشرفت تکنولوژی پرس های هیدرولیکی جایگزین آن شده اند.
از ویژگی های پرس برک مکانیکی می توان به موارد زیر اشاره کرد:
⦁ قیمت پرس برک مکانیکی از سایر مدل ها کمتر است.
⦁ دقت کاری این نوع پرس برک در نتیجه نداشتن مرحله کشش، کمتر است.
⦁ قدرت کمتری دارد؛ که سبب می شود که برای فرم دهی ورق های فلزی با ضخامت بیشتر مناسب نباشد.
⦁ سرعت و بازدهی این مدل از سایر مدل های به روز پایین تر است.
⦁ هزینه نگهداری این مدل کمتر است.
⦁ ایمنی کمتری نسبت به دیگر مدل ها دارد.
⦁ سیستم کنترل این نوع ماشین پرس ابتدایی است.
نحوه کار پرس برک پنوماتیکی بر اساس فشار هوا بوده و از فشار هوا، جهت انتقال نیرو استفاده می کند. سرعت کار این نوع از ماشین های پرس بسیار بالا است اما برای ورق های فلزی تا 1 میلیمتر مناسب است. پرس های پنوماتیکی از غیر رایج ترین انواع پرس ها هستند. این نوع پرس ها به دلیل ساختار پیچیده ای که دارند به مرور با پرس های الکتریکی جایگزین شده اند.
از ویژگی های پرس برک پنوماتیکی می توان به موارد زیر اشاره کرد:
⦁ قیمت این مدل از سایر مدل های رایج کمتر است.
⦁ دقت کار در این مدل پایین است زیرا از مرحله کشش برخوردار نیست.
⦁ این مدل در سایزهای کوچک و متوسط تولید می شود و دارای قدرت خمش محدودی است و به همین سبب نمی تواند برای خم کاری و فرم دهی ورق های فلزی ضخیم کاربرد داشته باشد.
⦁ پرس برک پنوماتیکی از هزینه نگهداری بیشتری برخوردار است.
⦁ شرایط آب و هوایی متفاوت مانند رطوبت، می تواند عملکرد این ماشین را مختل کند.
⦁ به دلیل رایج نبودن استفاده از این نوع دستگاه پرس، خدمات پس از فروش آن قابل اتکا نیست.
نحوه کار دستگاه پرس برک
سنبه و ماتریس پرس برک
قالب بالایی که به رام متصل می شود، سنبه نام دارد. این قطعه معمولا شکلی شبیه به نوک پیکان دارد. قالب پایینی که به تخت متصل می شود، ماتریس نام دارد. این قطعه شبیه به V است. سنبه و ماتریس می توانند با توجه به جنس، ضخامت، خاصیت شکل پذیری، استحکام ورق فلزی و همچنین طرح مورد نیاز برای محصول نهایی مورد نظر، شکل های متفاوتی داشته باشند.
قیمت و خرید پرس برک
همان طور که در قسمت های ابتدایی متن اشاره شد، دستگاه های پرس برک انواع متنوعی دارند و کاربردهای آن ها با یکدیگر تفاوت هایی دارد. پیش از اقدام برای خرید ابتدا باید به نکات متفاوتی مانند نوع خم مورد نظر، اندازه، قدرت دستگاه، سرعت و سیستم کنترل آن توجه کرد، تا بتوان دستگاه مناسب با نوع استفاده را انتخاب کرده و خریداری کرد.
در ادامه به بررسی پرس برک ها با ابعاد متفاوت و کاربرد هرکدام از آن ها می پردازیم.
پرس برک یک متری
کوچک ترین ماشین های برک پرس، این نوع از پرس ها هستند. پرس برک های 1 متری معمولا با طول 1 تا 2 متر ساخته می شوند و ظرفیت تناژ آن ها تا 50 تن است. همچنین این نوع از دستگاه ها می توانند برای خم کاری ورق های فلزی یک تا 3 میلیمتری مورد استفاده قرار بگیرند. ظرفیت و ابعاد این دستگاه در برندها و مدل های متفاوت با یکدیگر فرق دارند و می توان با توجه به ظرفیت و اندازه مورد نظر، پرس برک یک متری مناسب و کاربردی تری را انتخاب کرد.
پرس برک 3 متری
این نوع از پرس برک ها دارای ظرفیت 85 تا 320 تن هستند و می توانند برای فرم دهی ورق های فلزی از 4 تا 15 میلیمتری کاربرد داشته باشند. طول این نوع از دستگاه های پرس همان طور که از نام آن مشخص است،3 متر است. قیمت پرس برک 3 متری با توجه به ظرفیت آن و ابعاد فلزی که می تواند خم کاری کند، می تواند متفاوت باشد.
پرس برک 6 متری
این پرس برک ها که دارای طول 6 متر هستند، می توانند برای خم کاری ورق های فلزی با ضخامت 4 تا 15 میلیمتر به کار بروند و ظرفیت آن ها می تواند از 170 تا 630 تن در انواع مختلف، متغیر باشد. قیمت پرس برک 6 متری، به ظرفیت تناژ و ضخامت ورق فلزی که می تواند فرم دهی کند، بستگی دارد و می تواند در برندها و مدل های مختلف، متفاوت باشد.
همان طور که در توضیحات قسمت های مختلف متن اشاره شد، دستگاه های پرس برک انواع متفاوتی دارند و در زمان خرید دستگاه باید به عوامل متفاوتی توجه کرد تا بتوان یک پرس برک متناسب با نیاز تهیه کرد. از عوامل مهم و بسیار تاثیرگذار بر نوع پرس برک می توان به برند دستگاه، قطعات آن، خدمات پس از فروش، طول خم، ضخامت خم، سرعت دستگاه و ظرفیت تناژ دستگاه اشاره کرد.
هر نوع محصولی نهایی ورق فلزی فرم دهی شده، نیاز به نوع خاصی از دستگاه پرس برک دارد، پس در زمان تهیه محصول باید به دقت به همه عوامل توجه کرد.
صنایع ماشین سازی دانش بنیان پایابرش با بیش از 40 سال سابقه یکی از بزرگترین و معتبرترین شرکت های تولید و تامین کننده ماشین آلات برش و فرم دهی ورق های فلزی در ایران است. شما می توانید برای انتخاب راحت تر دستگاه پرس برک مورد نظر خود با متخصصان پایابرش مشورت کنید و مناسب ترین دستگاه را برای خدمات پرس برک انتخاب کنید.
فرق پرس برک برقی با پرس برک هیدرولیک ؛ پرس برک از دستگاه های کارآمد و پرکاربرد در صنعت فولاد و آهن محسوب میشود که از آن جهت خمکاری ورقهای فلزی استفاده می شود. در ادامه به معرفی کامل این دستگاه و کاربرد آن خواهیم پرداخت.
پرس برک چیست؟
نحوه عملکرد دستگاه پرس برک
دستگاه پرس برک از دو بخش اصلی تشکیل شده است، قسمت ثابتی که به آن ماتریس گفته میشود و قسمت متحرکی که سنبه نامیده میشود. ورق فلزی بر روی ماتریس قرار میگیرد و با استفاده از صفحاتی که فشار میآورند، محکم میشود. سپس سنبه از بالا به ورق فشار وارد کرده و باعث ایجاد خمش روی ورق میشود. در حال حاضر، انواع مختلفی از دستگاههای پرس برک وجود دارد که در قدرت، دقت و سرعت با یکدیگر متفاوت هستند.
یکی از عواملی که باعث تنوع این دستگاهها شده است، نوع منبع نیرویی است که برای خم کردن فلز به کار میرود. این نیرو میتواند پنوماتیک، هیدرولیک، الکتریکی یا مکانیکی باشد. به طور کلی، پرس برکهای هیدرولیک بسیار قویتر از سایر روشها هستند اما پرس برکهای الکتریکی در سرعت و دقت برتری دارند.
معرفی انواع پرس برک
برای خم کردن فلزات، نیروی قوی لازم است و دستگاه پرس برک این نیرو را از طریق روشهای مختلفی مانند الکتریکی، هیدرولیک، پنوماتیک و یا مکانیکی تأمین میکند. نامگذاری روشی که نیروی دستگاه پرس برک توسط آن تأمین میشود، معمولاً به عنوان طرز عملکرد دستگاه استفاده میشود. به عنوان مثال، پرس برک هیدرولیک یا پرس برک سروو الکتریک (Servo Electric).
برک پرس هیدرولیک از دو سیلندر هیدرولیک هماهنگ برای حرکت سنبه استفاده می کند. پرس برک هیدرولیک، به دلیل دقت و ایمنی بالا، در صنایع امروزی بسیار پرکاربرد هستند. این دستگاهها از نیروی هیدرولیک برای فشار آوردن فک به سمت پایین استفاده میکنند. نوعی پرس برک هیدرولیک وجود دارد که شامل چندین سیلندر است، که به اپراتور امکان کنترل و تنظیم بیشتری در خمش ورقهای فلزی میدهد.
این دستگاه با قدرت بسیار بالا عمل میکند و با استفاده از سیلندرهای هیدرولیک، نیروی لازم برای خمش فلزات را فراهم میکند. پرس برک هیدرولیک برای خمش ساده فلزات بسیار مناسب است و نیاز به نگهداری و سرویس دورهای دارد.
ویژگیهای دستگاه پرس برک هیدرولیکی HS3080
- سیستم فرمان PLC
- طول مفید خم 3100 میلیمتر آهن
- قدرت خم ورق 4 میلیمتر آهن
- ظرفیت دستگاه 100 تن
- دارای 250حافظه جهت عملکرد دستگاه
- قدرت الکتروموتور KW5/11
- دقت قرار پشت +/-5/0 میلیمتر
- طول مفید قرار پشت 900 میلیمتر
در ادامه به طور مختصر به بررسی ویژگیهای دستگاه پرس برک برقی خواهیم پرداخت:
- قابلیت حافظه پذیری
- قابلیت تکه تکه شدن تیغه
- برقی و سازگار با محیط زیست
- مجهز به Servo Motor Drive
- مجهز به قرار پشت برقی با میل بالسکرو و Steper Motor
نکات مهم در هنگام استفاده از پرس برک
برای ایجاد خم در یک طیف گسترده از فلزات، پرس برکها استفاده میشوند. اما باید به عواملی مانند نوع خم، جنس ورق، ماتریس، سنبه و نیروی فشاری توجه کرد. نوع فلز از اهمیت ویژهای برخوردار است، زیرا فلزات با ویژگیهای مکانیکی مختلف از یکدیگر متفاوتند. به عنوان مثال، فولاد با مقدار کربن بالا کمترین قدرت خمپذیری را نسبت به آلیاژهای آلومینیوم دارد. برای هر فلز، حداقل شعاع خمکاری پیشنهادی تعیین میشود که با شعاع بزرگتر از آن، ورق میتواند بدون آسیب در خمکاری شکل بگیرد.
ماتریس و سنبه که در فرآیند خمکاری به کار میروند، تأثیر قابل توجهی بر روی عملیات دارند. ماتریس یک قطعه توخالی است که ورق قبل از خمکاری روی آن قرار میگیرد. ماتریس بسیار سخت و محکم است و شکل آن به فرم مورد نظر برای خمکاری ورق شباهت دارد. سنبه نیز یک قطعه توپر است که فشار را بر روی ورق اعمال میکند. شکل نهایی خمکاری به سنبه و ماتریس وابسته است. معمولاً ماتریسها به گونهای طراحی میشوند که برای محدوده گستردهای از کاربردها قابل استفاده باشند.
کاربرد دستگاههای پرس برک
استفاده از فلزات در صنایع به منظور ساخت فضاها، دستگاهها، ابزارآلات و وسایل متنوع روز به روز افزایش مییابد. یکی از ويژگیهای برجسته فلزات، قابلیت شکلپذیری آنهاست. این ویژگی به ما اجازه میدهد صفحات فلزی را به شكلها و فرمهای مورد نظر برای کاربردهای صنعتی شکل دهیم.
پرس برک، یک دستگاه استفاده میشود که به صورت ویژه برای خم کردن ورقها، صفحات و به خصوص خم کاری صفحات فلزی مورد استفاده قرار میگیرد. این دستگاه، یکی از ماشینآلات پركاربرد و كارآمد در خم کاری فلزات است و به همین دلیل در صنایع مختلف مانند ساخت دکلها، نیروگاهها، شرکتهای نفت و گاز، شرکتهای ساخت آسانسور، تولید تابلو، صنعت یخچالسازی و شرکتهای ارائه دهنده خدمات پرس برک به کار میرود.
سخن پایانی
پرس برک یک دستگاه است که با استفاده از فک متحرک و کنترل قرارگیری عقب، فرآیند خمکاری را کنترل میکند. این دستگاه فقط با وارد کردن تعداد و زاویه خمش قطعات، با استفاده از کنترلر CNC، فرآیند خم را به سادهترین شکل ممکن انجام میدهد. انواع مختلفی از پرس برک وجود دارد که بزرگترین تفاوت بین آنها در تعداد محورهای کنترل شده توسط CNC است.